• Chủ nhật 20/01/2019 09:03

Bảo vệ môi trường cụm công nghiệp: Cần sự phối hợp đồng bộ

22/12/2018

Do thiếu nguồn lực đầu tư cơ sở hạ tầng, ý thức về bảo vệ môi trường (BVMT) của các cơ sở sản xuất còn hạn chế, khiến công tác BVMT tại các cụm công nghiệp (CCN) đang rất lỏng lẻo và không hiệu quả.  

Thiếu hạ tầng xử lý chất thải

Theo quy định, mỗi CCN đi vào hoạt động đều phải thực hiện lập các thủ tục, hồ sơ về môi trường, nhưng tính đến thời điểm hiện tại chỉ 40% số CCN đã đi vào hoạt động được phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường hoặc Đề án BVMT. Như vậy, còn khoảng 60% số CCN đã đi vào hoạt động chưa hoàn thiện báo cáo đánh giá tác động môi trường. Đồng nghĩa với việc, các CCN này vẫn chưa có các biện pháp BVMT cụ thể, hợp lý, tuân thủ theo quy định của pháp luật.

Cùng đó, cả nước hiện chỉ có 18,7% số CCN đang hoạt động có khu tập kết chất thải rắn; 23,2% số CCN tách riêng hệ thống thu gom nước thải và nước mưa; đa số các CCN đều không có cán bộ chuyên trách về môi trường.

Về nguyên nhân của tình trạng trên, theo Bộ Công Thương, các cơ sở sản xuất, doanh nghiệp (DN) trong CCN do không nắm rõ quy định về môi trường nên thực hiện công tác BVMT như thu gom, xử lý rác thải, nước thải không đúng quy định; không chịu đóng thuế về môi trường… Một số CCN có cán bộ vận hành hệ thống xử lý nước thải, khí thải nhưng không có chuyên môn, không xử lý được tình huống kịp thời khi hệ thống xử lý gặp sự cố.

Việc đầu tư các công trình BVMT thiếu đồng bộ; một số dự án đầu tư trước đây với công nghệ lạc hậu, chưa kịp thời cải tạo hệ thống xử lý môi trường. Đáng lưu ý, có tình trạng, một số CCN có hệ thống xử lý nước thải, tuy nhiên chưa bao giờ hoạt động nên bị hỏng hóc… Do vậy, hầu hết nước thải tại các CCN chưa được xử lý hoặc xử lý nhưng không đạt quy chuẩn.

Một nguyên do nữa, phần lớn các CCN có chủ đầu tư là đơn vị nhà nước, nguồn vốn xã hội hóa đầu tư cho hoạt động BVMT còn thấp, rất khó để đầu tư xây dựng và vận hành các hệ thống xử lý nước thải tập trung.

Xuất phát từ thực tiễn tại địa phương, đại diện Sở Công Thương Phú Thọ cho hay: Do địa bàn các CCN dàn trải trong khi lực lượng quản lý môi trường CCN còn hạn chế nên khó ngăn chặn và phát hiện hành vi xả thải tại các CCN; trang thiết bị cho công tác BVMT còn thiếu, khi lấy mẫu đột xuất phải phối hợp với các đơn vị có đủ chức năng và thiết bị, máy móc thí nghiệm, kiểm định.

Hoàn thiện khung pháp lý

Tại Hội thảo “Giải pháp BVMT, phát triển bền vững các CCN” được tổ chứ mới đây, đại diện Cục Công Thương địa phương, Bộ Công Thương cho rằng: BVMT CCN là vấn đề phức tạp, liên quan đến nhiều bộ, ngành do đó để giải quyết dứt khoát cần sự hợp lực của nhiều cơ quan và thực hiện đồng bộ các giải pháp.

bao ve moi truong cum cong nghiep can su phoi hop dong bo
Triển khai các giải pháp đồng bộ bảo vệ môi trường

Theo đó, về mặt thể chế cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về BVMT CCN, bổ sung Pháp lệnh phí và lệ phí bổ sung về một số quy định liên quan đến BVMT; ban hành Luật Xử lý vi phạm hành chính theo hướng có chế tài xử lý hành vi vi phạm pháp luật BVMT đủ mạnh và khả thi.

Trên cơ sở đó, các bộ, ngành rà soát, sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới văn bản hướng dẫn thi hành pháp luật về quản lý, phát triển CCN nói chung và BVMT CCN nói riêng theo hướng phát triển bền vững. UBND các tỉnh, thành phố xây dựng, ban hành, thực hiện cơ chế phối hợp giữa các sở, ngành, chính quyền địa phương các cấp trong việc quản lý môi trường và công tác thanh tra, kiểm tra đối với các CCN.

Về mặt tổ chức thực hiện và nguồn lực, Chính phủ phân công rõ ràng đầu mối quản lý và tổ chức thực hiện cơ chế phối hợp giữa các bộ và cơ quan liên quan trong quản lý môi trường; tăng cường công tác kiểm tra, thanh tra, xử lý vi phạm pháp luật về BVMT tại các CCN; xử lý nghiêm các hành vi gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng bằng các biện pháp kinh tế, hành chính và hình sự. Đa dạng hóa nguồn vốn và hình thức đầu tư BVMT CCN; xã hội hóa công tác BVMT, khuyến khích tổ chức, hộ gia đình, cá nhân, DN, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ tại CCN tham gia các hoạt động BVMT.

Với nhóm giải pháp này, UBND các tỉnh, thành phố đánh giá tổng thể thực trạng quy hoạch các CCN trên địa bàn, những vấn đề tồn tại, khó khăn, vướng mắc trong việc đầu tư, phát triển CCN, đặc biệt là đầu tư xây dựng hạ tầng BVMT CCN. Thu hút đầu tư vào CCN theo hướng ưu tiên những ngành công nghiệp sạch, ít ô nhiễm, đảm bảo cơ cấu ngành nghề phù hợp với khả năng và thực tế giải quyết ô nhiễm của địa phương. Chỉ đạo các chủ đầu tư xây dựng và kinh doanh hạ tầng CCN khẩn trương đầu tư hoàn thiện hạ tầng BVMT CCN, đặc biệt là hệ thống xử lý nước thải tập trung tại các CCN.

bao ve moi truong cum cong nghiep can su phoi hop dong bo
60% cụm công nghiệp chưa hoàn thiện đánh giá báo cáo tác động môi trường

Cùng đó, các cơ sở đầu tư sản xuất kinh doanh trong CCN phải chấp hành nghiêm túc các quy định của Nghị định 68/2017/NĐ-CP về Quản lý, phát triển CCN, đặc biệt về công tác BVMT CCN. Cụ thể, với nước thải phát sinh phải xử lý sơ bộ đạt tiêu chuẩn trước khi thải vào hệ thống thu gom nước thải của CCN; quản lý chất thải rắn sinh hoạt, chất thải rắn công nghiệp thông thường theo quy định của pháp luật; đầu tư, lắp đặt hệ thống xử lý khí thải, bảo đảm quy chuẩn kỹ thuật môi trường; có sàn thao tác bảo đảm an toàn tại vị trí lấy mẫu khí thải; có nhật ký vận hành hệ thống xử lý khí thải được ghi chép đầy đủ; thực hiện quan trắc khí thải tự động, liên tục và đăng ký chủ nguồn khí thải theo quy định…

Việt Nga

Scroll