• Thứ sáu 20/04/2018 02:28

Chuyển biến mới về chống né thuế

14/05/2017

(VEN) - Ngày 1/5/2016, Nghị định 20/2017/NĐ-CP ngày 24/2/2017 của Chính phủ quy định về quản lý thuế đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết đã có hiệu lực thi hành. Đây được coi là một bước tiến mới về chất trong quản lý giá chuyển nhượng tại Việt Nam nhằm chống né thuế.  

chuyen bien moi ve chong ne thue

Nghị định 20/2017/NĐ-CP được Chính phủ ban hành trong khuôn khổ kế hoạch cải cách thuế Việt Nam thích ứng với xu hướng toàn cầu hóa, hội nhập quốc tế, tăng cường tính minh bạch trong các giao dịch liên kết.

Nghị định 20/2017/NĐ-CP đã có những nội dung cơ bản thay đổi so với Thông tư 66/2010/TT-BTC của Bộ Tài chính về vấn đề này. Trước đây, trách nhiệm quản lý giao dịch liên kết được giao cho Bộ Tài chính (cơ quan thuế), nay Chính phủ giao cho 7 cơ quan gồm Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Công Thương, ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, trong đó trách nhiệm lớn nhất vẫn thuộc về Bộ Tài chính.

Nghị định 20/2017/NĐ-CP đã định nghĩa các bên liên kết theo xu hướng ngưỡng sở hữu từ 20-25% trong quan hệ về vốn, quan hệ vay vốn, bảo lãnh vay vốn; ngưỡng điều hành, biểu quyết, kiểm soát doanh nghiệp từ 50% trở lên; ngưỡng người điều hành có quan hệ nhân sự bao gồm vợ chồng, cha mẹ, con ruột, anh em ruột, anh em rể, chị em dâu, ông bà nội ngoại, cháu nội ngoại, chú bác ruột, cô cậu ruột. Nội dung hai công ty có quan hệ về doanh số bán hàng, hoặc doanh số mua hàng chiếm trên 50% doanh số của các bên sẽ không còn được xem là có quan hệ liên kết, đây là điểm thay đổi lớn về định nghĩa quan hệ liên kết trong Nghị định 20/2017/NĐ-CP so với Thông tư 66/2010/TT-BTC.

Nghị định này yêu cầu hồ sơ chuyển giá phải lập trước thời điểm lập quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp hàng năm. Mẫu 01 ban hành theo Nghị định 20/2017/NĐ-CP phải nộp cùng tờ khai quyết toán năm. Các hồ sơ kèm theo như mẫu 02, 03, 04 và tài liệu khác… phải lưu giữ tại đơn vị, khi có yêu cầu từ cơ quan thuế thì doanh nghiệp phải cung cấp trong vòng 15 ngày. Các công ty tư vấn về thuế, đại lý thuế, các công ty kiểm toán độc lập được phép lập hồ sơ về chuyển giá cho các doanh nghiệp. Trong hồ sơ kê khai chuyển giá, doanh nghiệp chỉ được phép điều chỉnh tăng số thuế phải nộp, không điều chỉnh giảm số thuế phải nộp. Mẫu hồ sơ theo Nghị định 20/2017/NĐ-CP cũng có nhiều nội dung mới, tiêu chí mới hơn như hồ sơ quốc gia, hồ sơ toàn cầu, báo cáo lợi nhuận liên quốc gia.

Một nội dung khác hoàn toàn mới tại Nghị định 20/2017/NĐ-CP là quy định về doanh nghiệp miễn lập hồ sơ chuyển giá, bao gồm:Doanh nghiệp có phát sinh liên kết nhưng tổng doanh thu trong kỳ dưới 50 tỷ đồng và giá trị giao dịch liên kết dưới 30 tỷ đồng; doanh nghiệp có ký thỏa thuận trước về phương pháp xác định giá; doanh nghiệp kinh doanh đơn giản, trong năm có doanh thu dưới 200 tỷ đồng, có tỷ suất lợi nhuận thuần trước lãi vay và thuế thu nhập trên doanh thu ít nhất (phân phối 5%, sản xuất 10%, gia công 15%).

Quá trình phân tích, so sánh trong phát sinh giao dịch liên kết từtổng thể đến chi tiết, nghị định này đề cao tính tuân thủ nguyên tắc là bản chất quyết định hình thức. Theo đó, dữ liệu năm tài chính của các đối tượng so sánh độc lập phải cùng năm tài chính với doanh nghiệp nộp thuế, nếu dữ liệu hiện hành chưa cập nhật thì có thể mở rộng thêm, nhưng không quá một năm trở về trước. Số lượng mẫu phân tích, so sánh là một, ba hoặc năm đối tượng tùy theo sự khác biệt, sự tương đồng của từng mẫu chọn so sánh. Các trường hợp đặc biệt khó khăn trong tìm kiếm mẫu so sánh thì được mở rộng phạm vi so sánh từ phân tích tổng thể đến chi tiết, từ dữ liệu năm tài chính đến số mẫu chọn.

Phương pháp xác định giá trong giao dịch liên kết là so sánh giao dịch độc lập, so sánh lợi nhuận thuần, so sánh lợi nhuận gộp, phân bổ lợi nhuận.

Quyền hạn ấn định thuế của cơ quan thuế trong phát sinh giao dịch liên kết là ấn định mức giá, tỷ suất lợi nhuận, tỷ lệ phân bổ lợi nhuận/hoặc thu nhập chịu thuế/hoặc số thuế phải nộp đối với doanh nghiệp trong các trường hợp: Không kê khai hoặc kê khai không đầy đủ mẫu 01; không cung cấp hồ sơ xác định giao dịch liên kết (mẫu 02, 03); không kê khai trung thực trong các giao dịch liên kết hoặc sử dụng dữ liệu chứng minh không hợp pháp, không đúng thực tế; không cung cấp hồ sơ cho cơ quan thuế theo đúng thời hạn theo nội dung nghị định hướng dẫn.

Theo ông Võ Phan Sử - Giám đốc Công ty Kiểm toán AS, Nghị định 20/2017/NĐ-CP đánh dấu một bước chuyển biến mới quan trọng của ngành thuế Việt Nam trong việc quản lý các giao dịch liên kết của các doanh nghiệp, chống né thuế, chống chuyển giá. Tuy nhiên, nghị định này cũng sẽ làm tăng nghĩa vụ tuân thủ pháp luật thuế đối với các doanh nghiệp FDI. Các doanh nghiệp có phát sinh giao dịch liên kết cần phải tìm hiểu, đánh giá mức độ rủi ro tiềm tàng trong tài chính thuế, mức độ tác động về chuyển giá trong quản trị doanh nghiệp để tuân thủ đầy đủ các quy định của Nghị định 20/2017/NĐ-CP.

Lan Ngọc

Mới nhất
Scroll