• Thứ hai 24/04/2017 00:48

Tạo đột phá để ngành tôm đạt 10 tỷ USD

16/03/2017

(VEN) - Phát triển sản xuất tôm, cá tra là nhiệm vụ trọng tâm trong năm 2017 khi Thủ tướng Chính phủ đã đặt mục tiêu cho ngành tôm đến năm 2025 phải đạt được 10 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu (XK). Để đạt được mục tiêu đó, theo Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) Vũ Văn Tám: “Ngành thủy sản phải hành động quyết liệt ngay từ năm 2017 để tạo ra bước đột phá từ năm nay, đây sẽ là động lực lớn để ngành tôm tạo ra những bứt phá cho các năm tiếp theo”.

Mô hình nuôi tôm siêu thâm canh áp dụng công nghệ cao của Tập đoàn Việt - Úc

Phát huy lợi thế của mặt hàng xuất khẩu chủ lực

Theo Bộ NN&PTNT, tôm nước lợ là đối tượng nuôi trồng thủy sản chủ lực, có vai trò quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là tại các địa phương ven biển. Hiện kim ngạch XK tôm nước lợ luôn dẫn đầu toàn ngành thủy sản với tỷ lệ khoảng 45% tổng giá trị kim ngạch. Trước diễn biến của tình trạng biến đổi khí hậu và xâm nhập mặn, tôm nước lợ đã nổi lên như một sản phẩm đầy tiềm năng và lợi thế để phát triển. Từ năm 2010, kim ngạch XK tôm đã vượt qua con số 2,1 tỷ USD và con tôm thật sự đã trở thành động lực thu hút đầu tư cho hoạt động nuôi, chế biến và XK. Năm 2016, Việt Nam đã xuất khẩu tôm sang 90 thị trường, đạt kim ngạch hơn 3,15 tỷ USD, tăng 6,7% so với năm 2015. Trong đó, tôm chân trắng chiếm 62,1%, tôm sú chiếm gần 29,5%, tôm biển khác chiếm 8,3%.

Hiện nay, sản phẩm tôm và thủy sản nói chung vẫn đang là mặt hàng thực phẩm được ưa chuộng. Thị trường tiêu thụ rộng lớn với hơn 7 tỷ người. Hiện chưa có ngưỡng giới hạn đối với sản phẩm tôm, tôm hầu như chưa bị rớt giá hoặc bị khủng hoảng về giá. Điều kiện tự nhiên, thời tiết khí hậu (đặc biệt là vùng đồng bằng sông Cửu Long) rất phù hợp để nuôi tôm. Do đó, Bộ NN&PTNT xác định, ngành tôm đặc biệt có tiềm năng lợi thế, cần phát triển thành ngành hàng sản xuất công nghiệp, thích ứng với biến đổi khí hậu, bền vững và thân thiện với môi trường theo 2 hướng: Phát triển nuôi tôm công nghiệp theo hướng công nghệ cao, thân thiện với môi trường, hình thành trung tâm công nghiệp tôm tại Bạc Liêu, Sóc Trăng và một số địa phương khác có điều kiện phù hợp; Phát triển nuôi tôm sinh thái bền vững như tôm rừng, tôm lúa... tại Cà Mau, Kiên Giang và một số địa phương khác có lợi thế về điều kiện sinh thái. Ngành NN&PTNT phấn đấu đến năm 2020 kim ngạch XK tôm đạt trên 4,5 tỷ USD; phấn đấu đến năm 2030 kim ngạch XK tôm đạt 8-10 tỷ USD.

3 mũi nhọn để bứt phá

Tại Hội nghị triển khai các nhiệm vụ trọng tâm năm 2017, ông Như Văn Cẩn - Vụ trưởng Vụ Nuôi trồng thủy sản (Tổng cục Thủy sản) khẳng định: “Năm nay sẽ tập trung vào phát triển sản xuất tôm và cá tra, kiểm soát tốt các yếu tố đầu vào, đặc biệt là chất lượng thức ăn, kiểm tra ngăn ngừa việc sử dụng kháng sinh cấm, lạm dụng kháng sinh trong nuôi trồng thủy sản, tăng cường xây dựng liên kết trong sản xuất giống, nuôi cá tra. Các tính toán về mở rộng diện tích, tăng sản lượng, phát triển nguồn giống chất lượng, mở rộng thị trường sẽ được ngành thủy sản tính toán chi tiết và triển khai rốt ráo từ bây giờ”.

Để kim ngạch XK đến năm 2025 đạt 10 tỷ USD, theo Thứ trưởng Vũ Văn Tám, có 3 mũi nhọn khả thi có thể tạo ra được đột phá mới cho ngành tôm trong thời gian tới. Một là, với hình thức nuôi tôm thâm canh công nghiệp, hiện diện tích khoảng hơn 95 nghìn ha, định hướng sẽ là chỉ tăng nhẹ lên khoảng 100 nghìn ha trong 5 năm tới. Đồng thời, sẽ thu hút thêm các doanh nghiệp lớn hiện có để đầu tư thêm về khoa học công nghệ và áp dụng các hình thức thâm canh cao hơn nhằm tăng nhanh năng suất. Hiện nay, năng suất nuôi tôm thâm canh mới chỉ đạt bình quân khoảng 4 tấn/ha, nếu có đầu tư khoa học và công nghệ, có quyết tâm thực hiện thì hoàn toàn có thể nâng lên được bình quân 10 tấn/ha.

Hai là, với gần 600 nghìn ha tôm nuôi quảng canh và một số diện tích chuyển đổi lúa sang tôm thời gian qua, năng suất mới chỉ đạt khoảng 250-300 kg/ha. Hiện một số doanh nghiệp đã có mô hình thành công để tăng đột phá về năng suất bằng việc chuyển từ nuôi quảng canh sang có đầu tư thâm canh. Theo đó, thay vì chỉ thả tôm phóng sinh, tận dụng thức ăn tự nhiên như trước đây, phải áp dụng thêm các giải pháp tạo nguồn thức ăn hữu cơ, vi sinh (trồng cây tạo nguồn thức ăn, đưa rong biển vào ao nuôi, thiết kế lại ao đầm…); áp dụng thả tôm giống cỡ lớn thông qua gièo giống thêm 1 tháng để tăng tỷ lệ sống và sức đề kháng. Đồng thời có chính sách khuyến khích, đưa doanh nghiệp vào liên kết sản xuất với nông dân. Với các giải pháp này, có thể nâng được năng suất tôm quảng canh lên khoảng 1 tấn/ha.

Thứ trưởng Vũ Văn Tám cho rằng, hai giải pháp thâm canh có thể tạo đột phá cho sản xuất tôm này là hoàn toàn có cơ sở và khả thi, bởi hiện nay một số doanh nghiệp đã bắt đầu áp dụng thành công và hoàn toàn có thể nhân rộng. Dĩ nhiên, song song với các giải pháp khoa học công nghệ và đầu tư, cả hệ thống ngành thủy sản sẽ phải vào cuộc quyết liệt trong việc đảm bảo an toàn dịch bệnh, quan trắc môi trường, quản lý vật tư đầu vào…. Đặc biệt, đối với vấn đề giống, sẽ phải kiểm soát chặt chẽ chất lượng bằng các giải pháp chủ động nguồn giống trong nước. Bộ NN&PTNT có thể kiến nghị giải pháp hỗ trợ nguồn giống tôm cỡ lớn cho dân, đồng thời có thể có cơ chế quản lý để con giống cỡ lớn, đảm bảo chất lượng mới được phép bán cho người dân.

Mũi nhọn thứ ba là tiếp tục rà soát, quy hoạch lại đối với các diện tích lúa có nguy cơ xâm nhập mặn để mạnh dạn chuyển đổi linh hoạt sang nuôi tôm, mục tiêu là sẽ tăng thêm khoảng từ 200 đến 300 nghìn ha nuôi tôm, nâng tổng diện tích nuôi tôm cả nước lên xoay quanh 1 triệu ha tới năm 2020.

Để ngành nuôi trồng và chế biến XK tôm phát huy được tiềm năng, lợi thế và tăng sức cạnh tranh, Bộ NN&PTNT đề nghị Chính phủ, các bộ, ngành sớm phê duyệt và triển khai Đề án tổng thể phát triển ngành công nghiệp tôm Việt Nam đến năm 2030 vào quý 2/2017. Theo đó, đưa con tôm vào danh mục sản phẩm chủ lực quốc gia và có chương trình khoa học công nghệ dành riêng cho con tôm.

Nguyễn Hạnh

Dành cho quảng cáo (width=368px)
Scroll