• Thứ hai 06/04/2020 19:44

Tết đến… Nhớ nồi bánh chưng

23/01/2020

Xa quê đã lâu, nhưng tôi chưa khi nào quên được mùi hương bốc ra từ nồi bánh chưng vào mỗi sáng 30 Tết. Đặc biệt nhớ, những câu chuyện xung quanh nồi bánh chưng năm nào mà bố mẹ từng kể cho tôi nghe.  

Thấy bánh chưng là thấy Tết

Quê tôi, (huyện Mê Linh – TP. Hà Nội) nằm cách trung tâm Thủ đô tầm 50 cây số, nếu đi ôtô với vận tốc bình thường chỉ mất khoảng chưa đầy 1 tiếng đồng hồ, còn nếu đi xe buýt, xe máy hay xe đạp thì mất nhiều thời gian hơn, nhưng cũng không quá lâu.

Giống như bao vùng quê Bắc bộ khác trên đất nước Việt Nam khoảng 20 – 30 năm về trước, Tết đến, nồi bánh chưng có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Nhà nào có nồi bánh chưng to, đồng nghĩa với việc gia đình ăn Tết to, nồi bánh chưng nhỏ thì gia đình năm ấy ăn Tết nhỏ.

tet den nho noi banh chung

Với gia đình tôi, việc gói bánh chưng thường diễn ra vào chiều 29 Tết, nhưng để chuẩn bị đủ nguyên liệu cho nồi bánh, như: Thịt ba chỉ, gạo nếp, đậu xanh, lá dong, lạt giang, hạt tiêu… thì mọi thứ đã được mẹ tôi chuẩn bị từ nửa tháng trước. Có khi, gạo gói bánh chưng phải để dành từ cách đó vài tháng.

Ngày 29 Tết, mọi thành viên trong gia đình tất bật chuẩn bị nguyên liệu gói bánh chưng. Bố tôi bao giờ cũng được giao nhiệm vụ tách giang làm lạt bánh, còn tôi thì cọ và lau lá dong, mẹ đảm nhiệm việc ngâm gạo, đãi đỗ… sau bữa cơm tối, cả nhà quây quần vừa xem ti-vi, vừa gói bánh chưng.

Gói xong nồi bánh chưng đã là 21 giờ đêm. Bình thường tầm ấy, mọi gia đình đã bắt đầu giục trẻ con đi ngủ để mai còn đến trường. Nhưng riêng đêm 29 Tết, quê tôi mọi nhà đều sáng đèn, tiếng cười nói, tiếng xoong nồi, bát đĩa va vào nhau loảng xoảng, tạo nên những âm thanh thật rộn ràng, nhưng cũng thật ấm áp, thân thuộc.

Với gia đình tôi, đêm 29 Tết cũng khác với tất cả các đêm khác trong năm, chúng tôi có thể đi ngủ, hoặc có thể ngồi trông nồi bánh chưng cùng bố mẹ. Thường thì anh em tôi sẽ chọn việc ngồi trông nồi bánh chưng cho đến khi nào hai mắt díp lại với nhau, không thể mở được nữa, lúc đó mới chịu lên giường đi ngủ.

Quanh nồi bánh chưng đêm đó, rất nhiều câu chuyện vui, những mẩu chuyện ý nghĩa về bài học trong cuộc sống… đã được bố mẹ kể cho chúng tôi nghe. Thông qua những câu chuyện ấy, bố mẹ dạy chúng tôi về cánh đối nhân xử thế, cách tôn trọng người khác, cách tiết kiệm và biết trân trọng những thành quả lao động do mình làm ra… chúng tôi đã khôn, lớn lên từ những câu chuyện giản dị và sâu sắc đó, rồi mang theo suốt cuộc hành trình của mình sau này.

tet den nho noi banh chung

Tết này, mẹ vẫn gói bánh chưng

Giống như nhiều vùng quê khác trên đất nước Việt Nam, quê tôi, sau 20 năm cũng không tránh khỏi “cơn bão” đô thị hóa quét qua. Cộng với cuộc sống đủ đầy, bánh chưng ăn quanh năm chứ không phải chỉ riêng vào dịp Tết như trước. Nên nhiều gia đình đã không còn duy trì thói quen gói bánh chưng như ngày xưa nữa. Thay vào đó, họ có thể mua 1-2 cái bánh thắp hương cho đỡ vất vả.

Nhưng với gia đình tôi, việc gói bánh vào chiều 29 Tết vẫn được bố mẹ duy trì đều đặn. Mẹ không chỉ gói để cả nhà ăn, để đãi khách, mà còn gói để mang biếu, mang tặng những người thân của mình, gói để dành khi nào tôi thì về mang theo lên thành phố làm quà. Với tôi, bánh chưng mẹ gói vẫn là ngon nhất, đậm vị nhất, bởi nó chất chứa trong đó cả tình yêu thương của mẹ dành cho con, cháu.

tet den nho noi banh chung

Đã hơn 20 năm xa quê lên thành phố học tập, rồi làm việc tại đây, tôi không còn được cùng bố mẹ gói bánh chưng, trông nồi bánh chưng vào mỗi dịp cận Tết. Sống ở thành phố chật chội, đông đúc, bận rộn, tôi cũng không có thời gian và điều kiện để gói và nấu bánh chưng, nhưng cái mùi hương bốc ra từ nồi bánh chưng đang sôi, những câu chuyện quanh nồi bánh chưng năm nào bố mẹ kể thì chưa khi nào tôi quên.

Những ngày cận Tết, chỉ muốn chạy ngay về quê, cùng mẹ sắm Tết và cùng bố trông nồi bánh chưng, hít hà cái mùi bánh chưng thơm phức được vớt ra vào mỗi sáng 30 Tết như một cách tận hưởng thành quả lao động của một năm vất vả và quên đi không khí bụi bặm, náo nhiệt nơi phố phường.

Tôi yêu quê hương mình, gia đình mình từ những điều đơn giản nhất và nồi bánh chưng chính là một trong những điều đơn giản và ý nghĩa ấy...

Nguyễn Hòa

Scroll